EGR Nedir ve Ne İşe Yarar?

EGR sisteminin temel görevi, motorun yanma odasına egzoz gazının küçük bir kısmını geri göndermektir. Detaylı bilgi almak için tıklayınız.

“EGR nedir?” sorusunun yanıtı “Egzoz Gazı Devirdaimi”dir. EGR valfi ise modern benzinli ve dizel motorlarda kullanılan, çevresel düzenlemelere uyum sağlamak ve motorun verimliliğini artırmak amacıyla tasarlanmış kritik bir bileşendir. Peki, bu valf tam olarak ne işe yarar?

EGR sisteminin temel görevi, motorun yanma odasına egzoz gazının küçük bir kısmını geri göndermektir. Yanma odasına geri gönderilen bu egzoz gazı, oksijen içermediği için motorun yanma sıcaklığını düşürür. Yanma sıcaklığının düşürülmesi, özellikle yüksek sıcaklıklarda oluşan zehirli azot oksit emisyonlarının miktarını azaltmak için oldukça önemlidir. NOx gazları, hava kirliliğine ve asit yağmurlarına neden olan zararlı gazlardır. Bu nedenle EGR sistemi, aracı çevre dostu hale getirmede önemli bir rol oynar. Ayrıca dizel motorlarda EGR, rölantide motor gürültüsünü azaltmaya ve motorun termal verimliliğini korumaya da yardımcı olur. Siz de EGR ile ilgili daha çok bilgi sahibi olmak istiyorsanız detaylara göz atabilirsiniz.

EGR Arızası Nedir?

EGR valfi, egzoz gazının sürekli akışına maruz kalır. Bu nedenle kurum ve karbon birikintileriyle tıkanmaya veya kirlenmeye oldukça yatkın bir bileşendir. Yani, “EGR arızası nedir?” sorusunun yanıtı oldukça açıktır. Genellikle bu kurum birikintileri nedeniyle valfin açık veya kapalı konumda takılı kalması sonucu ortaya çıkar.

Valf, açık konumda takılı kaldığında yanma odasına sürekli olarak egzoz gazı girer. Bu durum, özellikle rölantide motorun hava/yakıt karışımını bozar. Sonuç olarak da motor düzensiz çalışır, rölantide sarsıntı ve tekleme yapar. Hatta stop edebilir. Yakıt tüketimi artar ve motorun gücü düşer.

Valf, kapalı konumda takılı kaldığında ise EGR sistemi görevini yerine getiremez. Yanma sıcaklıkları olması gerekenden yüksek seyreder. Yüksek sıcaklık, motorun ısınmasına ve özellikle yüksek devirlerde yüksek NOx emisyonları üretmesine neden olur. Bu durumda valf arızalandığında aracın gösterge panelinde motor arıza lambası yanar ve P0400 serisi gibi bir arıza kodu kaydedilir.

EGR İptal Edilirse Ne Olur?

Bazı araç sahipleri, potansiyel arızaları ve pahalı değişim maliyetlerini önlemek veya motorlarından daha fazla performans alacaklarını düşünerek EGR iptali yolunu seçebilirler. EGR, mekanik olarak bir plaka ile veya yazılımsal olarak iptal edilirse motor artık egzoz gazını geri dönüştürmez.

EGR iptal edildiğinde kısa vadede olumlu sonuçlar alınabilir. Bu sonuçlar şu şekilde sıralanabilir:

• Egzozdan gelen kurum birikintisi motora girmediği için emme manifoldunun ve diğer motor parçalarının temiz kalması sağlanır.
• Valf arızasının neden olduğu rölanti sorunları ortadan kalkar.
• Yanma odasına sadece temiz hava girdiği için teorik olarak hafif bir performans artışı elde edilebilir. Ancak bu artış genellikle ihmal edilebilir düzeydedir.

EGR iptalinin uzun vadede olumsuz sonuçları ise şunlardır:

• En kritik sonuç, NOx emisyonlarının ciddi şekilde artmasıdır. Bu durum aracın çevre standartlarına uygunluğunu tamamen ortadan kaldırır ve muayenelerde emisyon testinden geçememesine neden olabilir.
• EGR sistemi olmadan motor, özellikle yüksek yük altında, daha yüksek sıcaklıklarda çalışır. Yüksek sıcaklı, subaplar ve pistonlar gibi motor içi bileşenlere daha fazla termal stres yükleyerek motor ömrünü kısaltabilir.
• Yazılımsal iptal düzgün yapılmazsa, motor yönetim sistemi hata kodu vermeye devam edebilir veya motorun çalışma parametreleri olumsuz etkilenebilir.

EGR Temizliği Nasıl Yapılır?

EGR valfi, periyodik bakımla veya arıza belirtileri göstermeye başladığında temizlenerek genellikle tekrar işlevsel hale getirilebilir. EGR temizliği, valfin kurum ve karbon birikintilerinden arındırılması işlemidir. Adım adım temizlik işlemi şu şekilde yapılabilir:

Sökme

Valfin bulunduğu konum, motordan motora değişmekle birlikte genellikle emme manifoldu veya egzoz manifolduna yakın bir yerdedir. Öncelikle aracın akü kutup başı güvenlik nedeniyle sökülür. Ardından valfe bağlı elektrik konnektörleri, vakum hortumları ve valfi motora bağlayan civatalar sökülerek valf yerinden çıkarılır.

Temizleme

Sökülen EGR valfi, özel karbon sökücü spreyler veya gaz kelebeği temizleyicileri kullanılarak temizlenir. Fırça veya tel fırça yardımıyla valfın tüm hareketli parçaları ve egzoz gazının geçtiği delikler birikintilerden tamamen arındırılır. Özellikle valfin hareket eden pistonunun serbestçe hareket ettiğinden emin olunması gerekir.

Kurutma ve Montaj

Temizleme maddeleri tamamen uçtuktan ve valf kuruduktan sonra sökme işleminin tersi sırayla dikkatlice yerine takılır. Bu noktada contaların sağlam olduğundan emin olmalısınız. Aksi takdirde egzoz kaçağı oluşabilir.

EGR temizliği teknik bilgi ve doğru ekipman gerektirir. Dolayısıyla genellikle uzman bir oto servis tarafından yapılması tavsiye edilir. Düzenli EGR temizliği, valf ömrünü uzatarak büyük arızaların önüne geçebilir.